Szanowny Panie Ministrze! W związku z powszechnością alarmujących sygnałów ze strony tłumaczy przysięgłych na
Szanowny Panie Ministrze! W związku z powszechnością alarmujących sygnałów ze strony tłumaczy przysięgłych na temat kontynuacji prowadzenia przez nich swojej działalności w kontekście ustawy zmieniającej sytuację tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 273, poz. 2702 z dn. 25.11.2004 r. o zawodzie tłumacza przysięgłego) wnioskuję o podjęcie kroków zmierzających do umożliwienia wykonywania działalności tłumacza przysięgłego tłumaczom posiadającym takowe uprawnienia na podstawie przepisów dotychczasowych.
W dn. 27.07.2005 r. minął termin składania wniosków o wpis na listę tłumaczy przysięgłych przez tłumaczy posiadających uprawnienia na dotychczasowych warunkach, tj. 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego.
Według danych, które uzyskałem w dniu 18.08.2005 r. w Ministerstwie Sprawiedliwości w Departamencie Organizacyjnym w Wydziale Adwokatury, Radców Prawnych, Biegłych i Tłumaczy Przysięgłych, na ilość jedenastu tysięcy działających tłumaczy przysięgłych ok. trzech tysięcy nie zdążyło złożyć wniosku o wpis na listę tłumaczy przysięgłych. W ten sposób zostali oni pozbawieni możliwości prowadzenia swojej działalności jako tłumacza i w większości przypadków pozbawieni źródła utrzymania.
Sprawa ta jest o tyle skomplikowana, że termin wynikający z ww. ustawy przypadł na sezon urlopowo-wakacyjny, co w przypadku akurat tej grupy zawodowej jest związane z dłuższymi wyjazdami zagranicznymi i krajowymi w celu prowadzenia swojej działalności oraz ciągłego podnoszenia kwalifikacji zawodowych niezbędnych do wykonywania zawodu tłumacza. Ponadto większość tłumaczy prowadziła dalej swoją działalność poza terenem zamieszkania po terminie 27.07.2005 r., a więc po dacie składania wniosków o wpis na listę tłumaczy przysięgłych, nieświadoma faktu, iż de facto z tą datą utraciła swoje uprawnienia.
Niejednokrotnie podmiotem zlecającym usługi tłumaczenia po tym terminie były sądy, prokuratury, policja i inne organy administracji publicznej, które zlecając tłumaczenie tłumaczowi przysięgłemu niewpisanemu na listę tłumaczy przysięgłych zgodnie z nowymi zasadami, upewniały niejako tłumaczy w przekonaniu, iż bez dotrzymania daty 27.07.2005 r. dalej mogą prowadzić swoją działalność. Istotna jest też tu kwestia wystawianych przez tłumaczy poświadczonych tłumaczeń po tej dacie pod kątem ich ważności, tym samym zgodności z prawem. Jeśli zaświadczenia posiadają ważność wynikającą z mocy prawa, to tłumacze niewpisani na listę tłumaczy przez Ministerstwo Sprawiedliwości powinni na takowej liście się znaleźć niejako automatycznie. Jeśli zaś nie posiadają mocy prawnej, to dlaczego sądy, prokuratury, policja i inne organy administracji publicznej zlecały tłumaczenia tłumaczom, którzy nie złożyli stosownych wniosków o wpis na aktualną listę tłumaczy przysięgłych, a nadal byli na poprzednich listach biegłych sądowych? Brak tu wyraźnie spójności!
Znakomita większość ˝starych˝ tłumaczy przysięgłych niewpisanych na obecną listę po prostu o tym terminie nie wiedziała lub wiedziała niewystarczająco dużo. Tłumacze szczególnie w starszym wieku nie są na bieżąco z mediami elektronicznymi, by ciągle śledzić zmiany prawne. Niejednokrotnie o zmianach w ich statusie dowiadywali się zupełnie przypadkiem i to właśnie po terminie składania wniosków. Pozbawieni zostali przez to możliwości zarobkowania. Poza tym w chwili obecnej zmuszeni są do złożenia ponownego egzaminu, poniesienia dodatkowych kosztów (wcale nie małych) i udokumentowania wykształcenia filologicznego, co w przypadku wielu starszych tłumaczy jest niejednokrotnie utrudnione lub wręcz niemożliwe.
W sytuacji masowości tego zjawiska wyjściem ˝z twarzą˝ Ministerstwa Sprawiedliwości byłoby przywrócenie terminu składania wniosków o wpis na listę tłumaczy dla tłumaczy, którzy mając uprawnienia na poprzednich zasadach, chcieliby kontynuować prowadzenie swojej działalności, albo wydanie stosownego rozporządzenia o ponownym terminie lub warunkach prowadzenia działalności tłumaczenia przez tłumaczy niewpisanych na listę tłumaczy, a posiadających uprawnienia na podstawie przepisów dotychczasowych.
Wobec powyższego, licząc na zrozumienie i przychylność Pana Ministra, kieruję do Pana pytania:
1. Czy Pan Minister może dokonać przywrócenia terminu składania wniosku o wpis na listę tłumaczy przysięgłych w celu umożliwienia grupie około trzech tysięcy tłumaczy przysięgłych dalsze wykonywanie zawodu tłumacza przysięgłego, by jednocześnie wybrnąć z tej trudnej sytuacji?
2. Dlaczego wszyscy tłumacze wpisani na listę tłumaczy i biegłych sądowych w sądach wojewódzkich, potem okręgowych nie dostali imiennie pisemnej informacji o zmianie ich statusu i wynikających z tego uwarunkowań, w tym składania wniosków do Ministerstwa Sprawiedliwości?
3. Dlaczego nie przeprowadzono swoistej kampanii informacyjnej dla tej grupy społecznej, która, jak wspomniałem wcześniej, w sezonie urlopowym niejednokrotnie nie może być ˝fizycznie˝ zdolna do dotrzymania terminu składania jakichkolwiek wniosków?
4. Jak Pan Minister wyobraża sobie możliwość spełnienia wymogów znowelizowanej ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego w zakresie kwalifikacji polegających na konieczności ukończenia filologii przez osoby wykonujące zawód tłumacza przysięgłego będące w wieku przedemerytalnym?
Z poważaniem
Poseł Wojciech Borzuchowski
Zambrów, dnia 6 września 2005 r.