Panie Premierze! Zadania rządu realizowane przez samorząd z zakresu pomocy społecznej od kilku lat
Panie Premierze! Zadania rządu realizowane przez samorząd z zakresu pomocy społecznej od kilku lat są niedoszacowane. Podobnie jest z udziałem państwa w realizacji wypłat dodatków mieszkaniowych. Gminy, realizując te zadania, uzupełniają powstałe braki środkami własnymi. Najwyższy niedobór wystąpił w planowaniu budżetu roku bieżącego.
W ostatnich miesiącach wojewodowie nie przekazują planowanych środków finansowych. Dla realizacji zadań przypisanych ustawami gminy muszą powstałe niedobory uzupełniać środkami własnymi. Powoduje to przekroczenia budżetowe w wydatkach oraz utratę płynności finansowej. Niektóre jednostki muszą zaniechać realizacji zaplanowanych wcześniej zadań inwestycyjnych. Zaistniała sytuacja paraliżuje prace samorządów i hamuje rozwój gmin. Dodatkowe trudności finansowe spowodowane są również brakiem realizacji zaplanowanych udziałów w podatku od osób fizycznych i prawnych. Taki stan finansów stanowi zagrożenie dla codziennego funkcjonowania nie tylko jednostek samorządu terytorialnego, ale mieszkańców gmin. Przy wzrastającym bezrobociu wydatki z pomocy społecznej gwałtownie wzrastają, a rosnące kwoty dodatków mieszkaniowych wymagają wyższych dotacji celowych z budżetu państwa.
Niestety ostatnie miesiące wskazują na tendencję odwrotną, gdyż wojewodowie nie przekazują zaplanowanych wcześniej dotacji. W sprawie braku środków finansowych otrzymuję alarmujące sygnały od przewodniczących zarządów gmin. Obserwuję bezradność wojewodów w tym zakresie. Obawiam się, że nowelizacja ustawy budżetowej na ten rok nie zapewni właściwej realizacji zadań zleconych samorządom.
Panie Premierze! Pogarszająca się z dnia na dzień sytuacja wielu rodzin jest nie do zaakceptowania. Tego nie można rozwiązać dobrym słowem. Rodziny oczekują pomocy nie tylko w postaci zasiłków obligatoryjnych, ale i również fakultatywnych. Odwołania od decyzji odmawiających przyznania tych zasiłków są przez samorządowe kolegia odwoławcze w większości rozpatrywane na korzyść odwołujących się podopiecznych. Uzasadnienie odmowy brakiem środków finansowych nie może być uznane przez korzystających z pomocy. Jak dalej samorządy mają realizować zadania rządu bez zapewnienia koniecznych środków finansowych?
Na przykładzie gminy Lubraniec w woj. kujawsko-pomorskim stwierdzam, że bez natychmiastowego przekazania zaplanowanych w budżecie środków nie można wykonać zadań z pomocy społecznej i z dodatków mieszkaniowych. Za pierwsze półrocze bieżącego roku w dziale 853: Opieka społeczna wojewoda kujawsko-pomorski nie przekazał łącznie 95 539 zł, co stanowi 11,4% planu. W dziale 756: Dochody od osób prawnych, osób fizycznych i innych jednostek nieposiadających osobowości prawnej, rozdział 75621: Udziały gmin w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa minister finansów nie przekazał 140 204 zł, tj. 14,3% planu dochodów.
Panie Premierze! Uprzejmie proszę o ustosunkowanie się do aktualnej sytuacji finansów przeznaczonych na realizację zadań zleconych ustawami samorządom i udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. W jakim terminie wojewodowie przekażą samorządom zaplanowane środki na realizację zadań zleconych ustawami?
2. Czy w drugim półroczu bieżącego roku rząd wywiąże się wobec samorządów z przyjętych planów finansowych?
3. Chy określony przez ministra finansów udział z podatku dochodowego od osób fizycznych zostanie w pełni zrealizowany?
Z poważaniem
Poseł Stanisław Pawlak
Włocławek, dnia 9 sierpnia 2001 r.